De kantonrechter heeft in de spraakmakende zaak tussen luchtvaartmaatschappij KLM en de Staat Suriname een gedeeltelijk oordeel geveld, waarbij beide partijen deels in het ongelijk zijn gesteld.

Staatsbesluit blijft van kracht

Centraal in de zaak staat een staatsbesluit uit 2007 dat luchtvaartmaatschappijen verplicht om een commissie te betalen aan reisagenten in Suriname. KLM had de rechter gevraagd dit besluit op te schorten en het commissiepercentage op nul te stellen, op straffe van een dwangsom. De kantonrechter wees dit verzoek af en oordeelde dat het staatsbesluit een algemeen bindend voorschrift is en daarom niet zomaar buiten werking kan worden gesteld in een kort geding.

Staat moet commissie evalueren

Wel kreeg KLM gedeeltelijk gelijk op een ander belangrijk punt. De rechter stelde vast dat de Staat heeft nagelaten het commissiepercentage “van tijd tot tijd” te herzien, zoals bedoeld in het besluit. Daarmee heeft de overheid volgens de rechter in strijd gehandeld met de algemene beginselen van behoorlijk bestuur en onrechtmatig gehandeld jegens KLM. De Staat is daarom veroordeeld om binnen twee weken, samen met KLM en relevante stakeholders zoals reisagenten, te evalueren of het huidige commissiepercentage in 2026 nog gerechtvaardigd is of moet worden aangepast.

Belangen reisagenten wegen mee

Bij zijn oordeel hield de kantonrechter nadrukkelijk rekening met de belangen van de reisagenten, die afhankelijk zijn van deze commissies. Dit was mede reden om de vordering van KLM niet volledig toe te wijzen, maar in aangepaste vorm.

Tegenvordering Staat afgewezen

De tegenvordering van de Staat Suriname werd volledig afgewezen. De Staat had onder meer gevraagd om vast te stellen dat KLM niet zelfstandig de commissie kan wijzigen of afschaffen, en om de maatschappij te verplichten zich aan het staatsbesluit te houden. De kantonrechter oordeelde echter dat een dergelijke “verklaring voor recht” niet thuishoort in een kortgedingprocedure. Daarnaast werd benadrukt dat de Staat op basis van de geldende burgerluchtvaartwetgeving zelf bevoegd is om op te treden bij overtredingen, bijvoorbeeld via administratieve of strafrechtelijke sancties.

Vervolgstappen

Met deze uitspraak ligt de bal nu bij de Staat om op korte termijn in overleg te treden met betrokken partijen. De uitkomst van deze evaluatie zal bepalend zijn voor de toekomst van de commissieregeling binnen de Surinaamse luchtvaartsector, aldus het Hof van Justitie.