Wat begon als de droom van een eigen woning, is voor tientallen gezinnen in het woningbouwproject Richelieu veranderd in een juridische nachtmerrie. Bewoners die hun huizen afbetalen, blijken vast te zitten aan percelen waarop zware schulden rusten, schulden die niet door henzelf, maar door de Staat Suriname zijn aangegaan.

Volgens de Stichting Belangenbehartiging Richelieu (BBR) worden bewoners geconfronteerd met een systeem waarin zij uiteindelijk opdraaien voor deze financiële lasten. “Zodra je de grond officieel toegewezen krijgt, verschuift het beslag naar jou,” stelt voorzitter Thelma Sniphout tegenover SUN. “Je wordt verantwoordelijk voor iets wat je nooit hebt veroorzaakt.”

Van droom naar onzekerheid

De kern van het probleem ligt in de beslagleggingen die op de percelen rusten. Het gaat daarbij om zowel conservatoir beslag, bedoeld om rechten veilig te stellen, als executoriaal beslag, dat zelfs kan leiden tot verkoop van het perceel. Wat de situatie extra wrang maakt, is dat volgens de stichting juist percelen worden getroffen die door bewoners zijn verbeterd. Investeringen in renovaties of erfafscheidingen lijken de waarde te verhogen en daarmee ook de kans op beslaglegging.

Jarenlange strijd zonder oplossing

De persoonlijke ervaring van secretaris Vania laat zien hoe complex en uitzichtloos de situatie kan zijn. Zij kreeg in 2016 de sleutels van haar woning, maar zonder grondpapieren. Twee jaar later ontdekte zij via het GLIS dat er beslag op haar perceel lag.

Sindsdien stapelen de problemen zich op:

• In 2022 waren er twee beslagleggingen
• Eind 2022 werd het perceel tijdelijk vrijgemaakt
• In 2023 verschenen opnieuw beslagen
• In 2024 liep dit op tot vier beslagleggers
• In 2026 is de situatie nog steeds ongewijzigd

Ondanks een officiële toewijzing via de bank, blijft zij juridisch aansprakelijk voor schulden die zij niet heeft gemaakt.

Hoge drempels voor gerechtigheid

Voor de 94 leden die de stichting vertegenwoordigt, is juridische actie nauwelijks haalbaar. Slechts 9 van hen worden momenteel geconfronteerd met beslagleggingen. Voor deze groep bedraagt de kostprijs van een rechtszaak volgens advocaat mr. Kersenberg circa 1.000 Amerikaanse dollar per persoon, wat neerkomt op een totaal van 9.000 Amerikaanse dollar; een bedrag dat voor de betrokken bewoners onbereikbaar is. 

Daarnaast verkeren sommige bewoners in nog grotere onzekerheid, omdat zij niet eens beschikken over een bereidverklaring voor hun perceel. De problematiek blijkt bovendien niet uniek. Ook in gebieden als Ringweg en Hanna’s Lust zouden soortgelijke situaties spelen.

Frustratie over uitblijvende reactie

De bewoners voelen zich in de steek gelaten door de overheid. “Brieven aan de president en de voorzitter van De Nationale Assemblee zijn volgens hen onbeantwoord gebleven. Ook gesprekken met verschillende instanties hebben geen concrete oplossingen opgeleverd”, zegt ondervoorzitter Henry Leter.

Tegelijkertijd groeit de frustratie over plannen voor nieuwe woningbouwprojecten, terwijl bestaande problemen onopgelost blijven. De vrees bestaat dat dezelfde fouten zich zullen herhalen.

“Wij willen gewoon zekerheid”

De Stichting Belangenbehartiging Richelieu doet een dringende oproep aan de Staat om haar verantwoordelijkheid te nemen en de schuldeisers te compenseren, zodat bewoners niet langer worden belast. “Wij zijn geen mensen die problemen zoeken,” benadrukt de stichting. “Wij werken, wij betalen, en wij willen gewoon zekerheid over ons eigen huis.”

Als er geen oplossing komt, sluiten de bewoners protestacties bij het kabinet van de president niet uit. De situatie in Richelieu legt een pijnlijk probleem bloot: hoe een huis een thuis moet zijn, verandert voor sommigen in een bron van voortdurende onzekerheid.