Als jij zelf ziek bent of een naaste, dan heb je al genoeg aan je hoofd; de financiële stress van hoe je überhaupt bij de dokter of het ziekenhuis komt, zou daar eigenlijk niet bij moeten horen. De realiteit van zorgvervoer in Suriname is momenteel complex door een combinatie van factoren. Wij gingen op onderzoek uit na het vernemen van veel klachten van exorbitant hoge prijzen voor zorgritten.
Omdat veel onderdelen en brandstof gekoppeld zijn aan de wereldmarkt, stijgen de kosten voor taxibedrijven en particuliere ziekenvervoerders direct door naar de patiënt. De basiszorgverzekering dekt vaak niet de volledige kosten van (niet-spoed) vervoer, waardoor mensen aangewezen zijn op dure privéritten. Vooral voor mensen die buiten Paramaribo wonen, zijn de afstanden groot en de wegen vaak slecht, wat de ritprijs alleen maar verder opdrijft.
Het gebrek aan een transparant en strikt prijsbeleid is misschien wel de grootste frustratie in Suriname. Het voelt vaak als het "Wilde Westen": iedereen vraagt wat hij wil, en als consument sta je met je rug tegen de muur. In de transportsector (en zeker bij zorgvervoer) zorgt dit gebrek aan regulering voor een onhoudbare situatie. Het prijsbeleid is momenteel een grote puinhoop.
Veel transportdiensten in Suriname vallen onder de particuliere sector. In plaats van vaste overheidstarieven, wordt de prijs bepaald door "wat de gek ervoor geeft". Omdat zorgvervoer geen luxe maar een noodzaak is, hebben aanbieders een machtspositie. Er is geen centrale autoriteit die zegt: "Een rit van Blauwgrond naar het AZP mag maximaal X bedragen." Zo zou meneer Hendrik voor een rit van Mottonshoop naar het Academisch Ziekenhuis, nog geen 12 kilometer, voor een controlebezoek SRD 4000 moeten betalen. De prijs wordt genoemd alsof het de normaalste zaak is van de wereld. De houding is dan ook: „wie wil betalen betaalt en wie niet wil betalen, er is altijd een andere gek“.
Omdat de brandstofprijzen voortdurend schommelen en de overheid subsidies afbouwt, passen chauffeurs hun prijzen direct aan. Maar het probleem is: als de benzineprijs stijgt, gaat de ritprijs omhoog; als de benzineprijs daalt, blijft de ritprijs vaak "plakken" op het hoge niveau. Zonder toezicht van bijvoorbeeld de Economische Controledienst (ECD) op deze diensten, trekt de burger aan het kortste eind.
Voor ambulances is er al jaren sprake van een Kaderwet Ambulancezorg (die in 2024/2025 weer hoog op de agenda stond), maar de uitvoering laat op zich wachten. Hierdoor hanteert elke particuliere ambulancedienst eigen tarieven. Met verbazing hebben wij vernomen van mensen die de spoedeisende hulp moesten aandoen, die van Para naar het Academisch Ziekenhuis vervoerd moesten worden, dat zij een bedrag van tussen de SRD 12.000 en SRD 17.000 moeten betalen.
Verzekeraars (zoals SZF) zijn erg traag met het aanpassen van hun vergoedingen aan de realiteit van de dag. Er ontstaat een gat tussen wat de rit kost en wat jij terugkrijgt.
In andere landen zie je een tarievenlijst in de taxi. In Suriname is de prijs vaak afhankelijk van het moment van de dag, wie de chauffeur is en hoe "dringend" je hulp nodig lijkt te hebben.
Zonder een krachtig prijsbeleid wordt zorg een voorrecht voor de rijken. Het feit dat je voor een rit naar de dialyse of de specialist soms bijna een half maandsalaris kwijt bent, is het directe resultaat van dit beleidsvacuüm.
Er wordt wel over gepraat in De Nationale Assemblée (DNA), maar op straat merk je daar niets van. De controle op prijsopdrijving bij goederen is al lastig voor de overheid, maar bij diensten zoals transport is het toezicht momenteel vrijwel nihil.
