Xavi K. is geboren als jongen, maar voelt zich vrouw (in het verkeerde lichaam geboren). Zij heeft haar misnoegen op sociale media geuit toen het haar verboden werd gebruik te maken van het vrouwentoilet op het complex van de Hermitage Mall. Haar video’s gingen viraal. Op sociale media is er flink kritiek geleverd op Xavi, zeker op de manier hoe zij zich heeft uitgelaten jegens de toiletbeheerder. Nadat haar de toegang werd geweigerd, ging ze de volgende dag wederom om haar gevoelens te uiten en werd naar haar zeggen ook nog misgenderd door de security. 

Parea-voorzitter Winston Lieveld zegt desgevraagd aan Suriname U-News (SUN) dat hij in de uitbarsting van Xavi duidelijk pijn en frustratie ziet. Persoonlijk zou hij zaken op een andere manier ter sprake brengen, “maar dat is een persoonlijke overweging, hoe zij dat doet, is haar vrije keus en dat moeten wij ook respecteren”. Lieveld hoopt dat mensen ook de pijn en frustratie zien en daarvoor ook empathie kunnen opbrengen. Hij legt uit dat het uiterlijk van iemand niet altijd bepaalt hoe iemand zich voelt. De Parea-voorzitter zegt dat Xavi in een korte tijd ons allen een nieuw woord heeft geleerd, namelijk misgenderen (verwijzen naar een persoon met woorden die de verkeerde gender uitdrukken). “Los van de emoties en de uitbarstingen en de manier waarop het is gegaan, is er in Suriname wel een discussie op gang gekomen over personen die zich op zo een manier voelen als een transgendervrouw en/of non-binair persoon.” Een non-binair persoon is iemand die zich niet thuis voelt in de binaire gendercategorieën man of vrouw en zich beter voelt bij een andere, niet-binaire, genderidentiteit. Dit uit zich soms in de genderexpressie, door mannelijke en vrouwelijke kenmerken te combineren of net te verwerpen. “Uiteindelijk heeft Xavi een bijdrage geleverd om deze discussie op gang te brengen”, zegt de Parea-voorzitter. Lieveld geeft aan dat Xavi niet de enige is en dat meerdere mensen in Suriname zich zo voelen.

Echter benadrukt de voorzitter dat de hele LGBTQ-gemeenschap niet verantwoordelijk gehouden kan en moet worden op basis van een actie van een individu die opkomt voor haar eigen rechten en voor de manier waarop zij in het leven staat. Hij onderbouwt door te stellen dat hetero’s zich ook niet verontschuldigen voor antihomoseksueel geweld of dat mannen zich verontschuldigen vanwege mannelijke verkrachters. Een recent voorbeeld is volgens hem een video vanuit een lid van een bepaalde band, waarbij geen enkel ander lid of de band zich openlijk heeft uitgesproken hierover. Lieveld vraagt zich daarom af, waarom de LGBTQ-gemeenschap dat wel zou moeten doen. “Alleen op basis van een uitbarsting? Nee, ik vind het echt nog steeds niet kunnen.” Als Xavi wel of niet toegelaten moest worden tot het vrouwentoilet, laat de Parea-voorzitter aan de juridische experts over.

Johannes Damodar Patak