De slagingspercentages bij zowel het Voortgezet Onderwijs voor Junioren (VOJ) als leerjaar 10 zijn dit schooljaar verbeterd ten opzichte van vorig jaar. Dat bevestigt Yvonne Pelswijk, hoofd van het Examenbureau van het ministerie van Onderwijs, in gesprek met SUN.

Volgens Pelswijk zijn de resultaten ondanks verschillende uitdagingen binnen het onderwijs beter dan in het voorgaande schooljaar. Tekorten aan leerkrachten spelen volgens haar op sommige scholen een rol, maar mogelijk hebben de moeilijke omstandigheden er ook toe bijgedragen dat leerlingen zich extra hebben ingezet. “Desondanks zijn de resultaten dit schooljaar toch wel iets beter dan het vorig schooljaar”, aldus Pelswijk.

Verbetering bij leerjaar 12

Pelswijk neemt de resultaten van leerjaar 12, vierde mulo, als voorbeeld. Vorig jaar slaagde 40 procent van de leerlingen direct. Na het herexamen liep dit percentage op tot 55 procent. Dit jaar ligt het directe slaagpercentage voorlopig op 47 procent. Pelswijk spreekt de verwachting uit dat dit percentage na de herexamens met ongeveer tien procent of meer kan toenemen. “Laat ons hopen dat dat dus met een 10% erbij erop komt, dan zullen we zitten op de 57% dit jaar. Natuurlijk weten we dat nog niet, maar ik spreek de hoop uit dat het sowieso 10% of meer na herexamen.”

Ook bij leerjaar 10 (tweede mulo) is sprake van een stijging. Vorig jaar bedroeg het slaagpercentage 56 procent, terwijl dit jaar 61,4 procent van de leerlingen is geslaagd. “Een kleine vooruitgang. We zijn niet waar we zouden willen zijn, maar het is wel een verbetering op vorig schooljaar”, zegt Pelswijk.

Examenbureau analyseert resultaten

Het Examenbureau speelt volgens Pelswijk een belangrijke rol bij het analyseren van de examenresultaten en het ondersteunen van het ministerie bij het uitstippelen van beleid. Daarbij worden de verschillende toetsen jaarlijks uitgebreid bekeken. Er wordt onder meer onderzocht op welke onderdelen leerlingen minder goed hebben gepresteerd en wat daarvan de mogelijke oorzaken zijn.

Via zogenoemde toets- en itemanalyses wordt nagegaan waarom leerlingen bepaalde vragen goed of juist slecht hebben gemaakt. Soms blijkt dat een vraag zelf problemen oplevert, maar volgens Pelswijk zijn er ook gevallen waarbij een toetsitem volledig correct en kwalitatief goed is opgesteld, terwijl leerlingen toch slecht presteren.

Meer samenwerking met leerkrachten

Om de resultaten verder te verbeteren, is het Examenbureau sinds vorig jaar opnieuw begonnen met sessies met leerkrachten. Daarbij worden onderwerpen behandeld waarop leerlingen structureel problemen ondervinden.

Pelswijk noemt Nederlands als voorbeeld. Vorig jaar werden sessies georganiseerd met leerkrachten over onder meer het maken van samenvattingen. Volgens haar was aanvankelijk sprake van zwakke prestaties, maar is inmiddels verbetering zichtbaar.

Deze aanpak moet volgens haar ook worden uitgebreid naar de exacte vakken, waaronder wiskunde en natuurkunde.

“Daar willen we absoluut naar kijken, ook het komend schooljaar.”

Rekenen, wiskunde en natuurkunde blijven probleemvakken

Ondanks de verbetering in de algemene slaagpercentages blijven vooral de exacte vakken een groot probleem. Volgens Pelswijk hebben leerlingen de meeste moeite met rekenen, wiskunde en natuurkunde. “We moeten echt, ik denk dat we vanaf de basis goed daarnaar moeten kijken.”

Volgens haar blijkt het probleem niet alleen uit de examenresultaten. Ook bij peilingstoetsen worden deze vakken relatief slecht gemaakt. Daarnaast vormt Nederlands op het basale niveau nog steeds een aandachtspunt.

Pelswijk benadrukt dat de problematiek daarom al vanaf de basis moet worden onderzocht. Er moet volgens haar worden nagegaan waar het structureel misgaat en waardoor leerlingen steeds meer moeite hebben met bepaalde vakken. “Daar moet absoluut naar gekeken worden, want de afgelopen jaren zien we het echt steeds meer droppen, de cijfers.”

Hoewel de verbeterde slaagpercentages hoopgevend zijn, blijft volgens het Examenbureau verdere analyse noodzakelijk om de prestaties van leerlingen structureel omhoog te brengen.

Zie videoverslag SUN WEB TV: https://www.youtube.com/watch?v=RjN9AO33Sno&t=3s