INGEZONDEN - Na de vervuiling van de Moeroekreek en de Saramaccarivier, enkele maanden geleden, is vorige week melding gemaakt van massale vissterfte in het Boven-Tapanahoniegebied. Naar aanleiding hiervan beweren dorpelingen uit de omgeving van het Aukaanse dorp Godo Olo dat chemische middelen die worden gebruikt bij goudwinningsactiviteiten, in het rivierwater terecht zouden zijn gekomen. Er wordt ernstig rekening mee gehouden dat het hierbij gaat om cyanide en/of Jin Chan.
De autoriteiten in Paramaribo hebben de zorgwekkende signalen vanuit de gemeenschap opgevangen en hebben onmiddellijk actie ondernomen. Een team van de Environmental Crime Unit van het Korps Politie Suriname (KPS) en de Nationale Milieu Autoriteit (NMA) is eropuit gestuurd om in de directe omgeving van de gemelde vissterfte watermonsters te nemen. Deze zullen in Paramaribo verder worden onderzocht in een laboratorium.
Er is een zekere parallel te trekken met de milieuverontreiniging eerder dit jaar in de Moeroekreek, in het Matawaigebied. Ook in de Saramaccarivier werden destijds talrijke dode vissen waargenomen. Van overheidswege werden de dorpsgemeenschappen langs de rivier opgeroepen om voorlopig geen gebruik te maken van het rivierwater en ook niet in de rivier te vissen. Vervolgens werden de bewoners vanuit het Kabinet van de President voorzien van voedsel en drinkwater. Het is echter onduidelijk of de bewoners inmiddels opnieuw toestemming hebben gekregen om in de Saramaccarivier te vissen en gebruik te maken van het rivierwater.
Ondertussen zijn de gemoederen in het Boven-Tapanahoniegebied verhit. In verschillende appgroepen worden over en weer beschuldigingen geuit aan het adres van personen die logistieke ondersteuning zouden hebben verleend om de zware chemische stoffen via de talrijke soela's het gebied binnen te brengen. Voor een bordje linzensoep wordt het binnenland enorme milieuschade toegebracht, zo wordt gesteld.
Hieraan kleeft ook een kwestie van morele integriteit. Het materiële voordeel mag immers nooit boven het algemeen belang worden gesteld. Er bestond al geruime tijd grote bezorgdheid over de mogelijkheid dat er iets mis zou gaan, met mogelijk enorme schade aan het milieu en de volksgezondheid tot gevolg.
Om de gemoederen te bedaren en zoveel mogelijk aan een oplossing te werken, is in Dii Tabiekie een lieba krutu gehouden. Daarbij hebben vertegenwoordigers van het traditioneel gezag, het districtsbestuur, een delegatie van het Kabinet van de President en de lokale gemeenschappen gezamenlijk gebrainstormd over de ontstane situatie.
Onder de gegeven omstandigheden is het raadzaam dat de binnenlandse gemeenschappen het hoofd koel houden en oplossingsgericht te werk gaan. Zij moeten er gezamenlijk voor waken dat er niet nog meer chemische stoffen voor goudwinning het binnenland binnenkomen.
Het grootste probleem is dat bij de goudwinningsmethoden waarbij uiterst giftige stoffen worden gebruikt, niet conform de strenge veiligheidsprotocollen wordt gewerkt. Hierdoor bestaat het risico dat deze chemische stoffen in het milieu terechtkomen.
Momenteel heerst er bij de leefgemeenschappen in het Tapanahoniegebied een gevoel van onzekerheid en onbehagen. De fragiele en onprofessioneel aangelegde dammen waarin de chemische stoffen worden opgeslagen, zullen het bij zware regenval in de toekomst mogelijk begeven. Het risico is dan groot dat de stoffen ongecontroleerd in de nabijgelegen kreken terechtkomen en vervolgens in de Tapanahonierivier belanden.
Als dit zeer ongewenste scenario werkelijkheid wordt, kunnen de leefgemeenschappen langs de Tapanahonie- en Marowijnerivier binnen de kortste keren met ernstige gevolgen worden geconfronteerd.
Ettiré Patra
