Ter gelegenheid van het 76-jarig bestaan organiseerde de Vereniging Surinaams Bedrijfsleven (VSB) een strategische dialoog onder het thema: “Suriname 2050: Governance voor de volgende generatie.” Tijdens de bijeenkomst stond centraal hoe Suriname zich bestuurlijk, economisch en maatschappelijk moet voorbereiden op de verwachte olie-inkomsten vanaf 2028 en de periode daarna.

Keynote speaker Karel Eckhorst benadrukte dat Suriname nog slechts ongeveer 18 maanden heeft om de noodzakelijke basis te leggen voor duurzame ontwikkeling en goed bestuur in aanloop naar de verwachte economische groei door de olie-industrie. Volgens Eckhorst moet Suriname dringend investeren in zogenoemde “absorptieve capaciteiten” binnen zowel de publieke als private sector. Hij stelde dat toekomstige olie-inkomsten niet simpelweg besteed mogen worden, maar strategisch moeten worden ingezet voor duurzamere vormen van ontwikkeling, met bijzondere aandacht voor menselijk kapitaal.

Aan de private zijde betekent dit volgens hem investeringen in productie, infrastructuur en uitbreiding van bestaande activiteiten, in goede samenwerking met de overheid. Daarmee moet de verwachte stijging in vraag naar goederen en diensten worden opgevangen. Aan de publieke zijde ligt de nadruk op verantwoord beheer van de staatsfinanciën, institutionele versterking en transparantie. “Inkomsten uit een niet-duurzame sector moeten worden gebruikt als katalysator voor duurzame en inclusieve ontwikkeling,” hield Eckhorst de aanwezigen voor.

Tijdens zijn presentatie ging hij uitgebreid in op de vraag welke concrete verbeteringen binnen zes tot twaalf maanden zichtbaar en voelbaar kunnen zijn, rekening houdend met de huidige bestuurlijke realiteit van Suriname. Daarbij wees hij op positieve ontwikkelingen zoals voorbereidingen voor aangepaste anticorruptiewetgeving, de digitalisering van de Belastingdienst en de roep om versterking van de Rekenkamer en interne controle afdelingen op ministeries.

Tegelijkertijd uitte hij zorgen over aanhoudende problemen rond aanbestedingen, transparantie en institutionele zwaktes. Volgens Eckhorst worden opdrachten nog te vaak gegund aan bevriende of voorkeurs bedrijven zonder voldoende transparante concurrentie procedures.

Hij gaf aan geen "100-dagen plan" te presenteren, maar een pragmatische aanpak waarbij concrete acties worden onderverdeeld in drie hoofdgroepen:

-strategische bestuurs interventies,

-institutionele versterking,

-culturele transformatie op lange termijn.

Een belangrijk onderdeel daarvan is volgens hem de eerste begroting onder de nieuwe regering. Op basis van de Comptabiliteitswet 2024 moet deze begroting vergezeld gaan van een vijfjarig financieel plan, zodat Suriname zich tijdig kan voorbereiden op de olie-economie en de periode daarna.

Daarnaast verwees Eckhorst naar het staatsbesluit houdbare overheidsfinanciën en het Spaar- en Stabilisatiefonds als belangrijke instrumenten voor prudent financieel beheer en schuldhoudbaarheid.

Ook onderstreepte hij de noodzaak van:

-daadwerkelijke klokkenluidersbescherming,

-operationalisering van de aangepaste anticorruptiewet,

-versterking van de anti corruptie commissie,

-transparante registratie van vermogen van politieke ambtsdragers,

-openbare publicatie van grotere staats aanbestedingen.

Volgens Eckhorst vereisen veel van deze hervormingen geen grote financiële investeringen, maar vooral politieke wil, uitvoeringscapaciteit en discipline.

Als concrete oplossing voor meer transparantie stelde hij de invoering voor van een eenvoudig online aanbestedings portaal waarop alle overheidsaanbestedingen openbaar zichtbaar zijn. Dat platform zou onder meer moeten bevatten: de aanbesteding zelf, de gunningscriteria, alle inschrijvende partijen, de gekozen partij, de namen van betrokken overheidsfunctionarissen en de motivatie achter de uiteindelijke gunning.

Volgens Eckhorst gaat het daarbij niet alleen om nieuwe regelgeving, maar vooral om het zichtbaar en controleerbaar maken van besluitvorming voor burgers en controleorganen.

Ook de heeft volgens hem reeds aangegeven dat transparante rapportages essentieel zijn voor goed financieel bestuur. Een belangrijke indicator voor verbetering zou volgens Eckhorst moeten zijn dat een groter percentage aanbestedingen plaatsvindt met minimaal drie inschrijvers, zodat eerlijke concurrentie en objectieve selectie beter gewaarborgd kunnen worden.